| نمايندگان مجلس از مشكلات نشر آگاه شدند
|
|
در نشستي که در محل کميسيون فرهنگي مجلس شوراي اسلامي و با حضور رياست و دو عضو ديگر اين کميسيون و نمايندگان صنوف مختلف چاپ و نشر به دعوت سايت کتاب برگزار شد، بر اين نکته تاکيد شد که سياست کلي کشور ،ارايه راه هايي براي خروج از بحران فعلي نشر است.
|
.jpg)
|
سايت کتاب _ ميراث خبر
گروه گفتگو _ بهروز واثقي: اگر از ناشران که به ازاي دريافت برخي حمايت ها چون معافيت از ماليات، محدوديت هاي بسياري بر آنها تحميل مي شود بگذريم به صنعت چاپ که از جمله مهمترين بخش هاي صنعت نشر است مي رسيم که همواره در کشور ما مورد بي مهري و بي توجهي قرار گرفته است. در سال هاي اخير با توجه به روند رو به رشد تکنولوژي، عرصه براي فعاليت هاي واحدهاي صنفي صنعت چاپ کشور که نسبت به ديگر کشور ها و برخي چاپخانه هاي دولتي از امکانات کمتري برخوردارند دشوار تر شده و در سال اخير به شهادت مسئولان اتحاديه هاي مختلف صنعت نشر، روندورشکستگي واحدهاي صنفي سرعت گرفته است.
در شرايطي که مشکلات کاري و اداري، فعاليت صنوف نشر را با مشکلات بسياري دست به گريبان کرده است، نسبت ميزان مخاطبان کتاب به توليد کتاب کاهش مي يابد. تمام اين مسائل وضعيت نشر کشور را در شرايط حساس و بحراني قرار داده و خارج شدن از رکود و وضعيت ناگوار فعلي را نيازمند هماهنگي ارگان هاي مختلف، سياست گذاري هاي جديد و حمايت هاي دولتي ساخته است.
سايت کتاب خبرگزاري ميراث فرهنگي پس از مدت ها پوشش دادن به مشکلات صنعت نشر بر آن شد با برگزاري نشستي با حضور نمايندگان کميسيون فرهنگي مجلس شوراي اسلامي و نمايندگان صنوف مختلف مرتبط با نشر برخي از اين مسائل را به اطلاع نمايندگان مردم برساند. باشد تا بوسيله مطرح شدن اين مسائل در بالاترين سطح سياست گذاري کشور راه هايي براي خروج از بحران يافت شود.
در اين نشست که در محل کميسيون فرهنگي مجلس برگزار شد علاوه بر "عماد افروغ"، رئيس کميسيون فرهنگي مجلس، "امير رضا خادم" و "جواد آرين منش"، از اعضاي کميسيون فرهنگي "جليل فهيم هاشمي" و "مرتضي آخوندي" از اعضاي هيات مديره اتحاديه ناشران و کتاب فروشان تهران، "داوود موسايي"، رئيس تعاوني ناشران تهران، "حسن کيائيان"، مدير نشر چشمه، "داوود رحيم زاده"، مدير طرح و برنامه اتحاديه چاپخانه داران، "غلامرضا شجاع"، مدير عامل تعاوني ليتوگرافان و "جليل غفاري رهبر"، رئيس اتحاديه صحافان حضور داشتند.
در پايان اين جلسه که به مطرح شدن مسائل عمده و کلي صنعت نشر گذشت با پيشنهاد سايت کتاب و موافقت طرفين قرار بر اين شد تا اين جلسات به صورت ماهانه و تخصصي تر ادامه يابد.
_زهرا حاج محمدي: با تشکر از نمايندگان محترم کميسيون فرهنگي مجلس و نمايندگان اتحاديه هاي مختلف نشر کشور که در اين نشست حضور يافتند با توجه به وقت محدودي که در اختيار ما قرار داده شده است، با بيان اين نکته که سايت کتاب خبرگزاي ميراث فرهنگي تاکنون تلاش کرده بازتاب کاملي از آن چه در حوزه کتاب و نشر در کشور در جريان است به مسئولان ارايه دهد. هم اکنون نيز گزارش کاملي از اخبار، گزارش ها و گفت و گوهايي که اين سايت در هشت ماه حيات خود به آن ها پرداخته است ارايه مي شود. لازم به توضيح است که تلاش اين رسانه برآن بوده که با انتقال اخبار و مشکلات موجود سد ميان مجريان نشر کشور و تصميم گيرندگان و سياست گزاران نشر کشور را از بين برده و سخنان دو گروه را به يکديگر انتقال دهد. اين جلسه نيز براي همين منظور برگزار مي شود و تلاش ما اين است اگر دوستان ما در کميسيون فرهنگي موافقت کنند اين نشست ها به صورت ماهانه برگزار شود. براي شروع بحث هاي ضروري نشر بهتر است تريبون را به دوستان در حوزه هاي مختلف نشر و چاپ بسپاريم و از نظرات آن ها مطلع شويم. اجازه دهيد آقاي فهيم هاشمي به عنوان نماينده ناشران گفتگوهاي اين نشست را آغاز کنند.
_ جلال فهيم هاشمي: با تشکر از نمايندگان محترم بنده سعي مي کنم مسائل و مشکلات نشر کشور را به صورت کلي مطرح کنم.
از زمان تغيير مديريت در وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي مسائل اداري در اين وزارتخانه با رکود مواجه شده است. مدتي است که مجوز پيش از چاپ داده نمي شود و اعلام وصول کتاب ها نيز با تاخيرهاي زيادي انجام مي شود. حل شدن اين مساله مورد درخواست ماست و بايد هرچه سريعتر مشکلات در اين زمينه بر طرف شود به دليل اينکه اين مساله زنجيره توليد و پخش کتاب را در بخش هاي مختلف تعطيل کرده است و مشکلات فراواني را براي اصحاب نشر به وجود آورده است.
مساله ديگري که مورد نظر ماست بحث معافيت مالياتي کتاب فروشي هاست. در قانون ماليات مستقيم که در مجلس شوراي اسلامي به تصويب رسيده است ناشران و کتاب فروشان از پرداخت ماليت معاف شده اند. اين مساله براي ناشران عملي شده ولي براي کتاب فروشان منتظر نظر قطعي وزير محترم فرهنگ و ارشاد اسلامي است. مجلس محترم مي تواند در اين زمينه با تفسير و تبصره موضوع را قطعي کند.
امروزه فروش کتاب يکي از مهمترين مسائل نشر کشور است. بايد راه هايي براي فروش کتاب در مراکز غير تجاري و يا به بيان ديگر راه هايي براي تغيير کاربري صورت گيرد تا اين مکان هاي عرضه کتاب شامل عوارض سنگين ديگر مشاغل نباشند. اين کار بسيار مهم تر از تشکيل و ايجاد 200 کتاب فروشي جديد توسط دولت است که خداي ناکرده مي تواند دوباره فساد جديدي را مثل آنچه در مورد مساله کاغذ ايجاد شد به بار آورد. در حالي که کتاب فروشي هاي قديمي مثل خراماني مشهد کارشان به تعطيلي کشيده به علت اينکه در يک سرقفلي بسيار سنگين ادامه کار دشوار مي شود.
کتاب در کشور ما مخاطب ندارد و ميزان مطالعه در سطح جامعه بسيار پايين است. توسعه کتابخواني از مهمترين نياز هاي نشر و فرهنگ کشور است که نيازمند اقدامات کارشناسانه و پايه اي است. در زمان رياست نجفي در وزارت آموزش و پرورش قول هايي داده شد که کتابخواني در مدارس کشور و از سنين پايين نهادينه شود. براي اين منظور بايد تصميم هاي جدي و کارشناسانه اي اتخاذ شود تا ميزان مطالعه در کشور افزايش يابد.
اما پيشنهاد اصلي ما اين است که ارتباط اصحاب نشر با نمايندگان کميسيون فرهنگي مجلس شوراي اسلامي مقطعي نباشد و دست اندرکاران صنعت نشر بتوانند در ديدار ها و ارتباط هاي مستمر و در ميان تبادل نظر به راه کارهاي موثري در راستاي حل مشکلات نشر کشور دست يابند.
صنعت نشر کشور در معرض خطر جدي ورشکستگي است. در شرايط اخير همه روزه دريافت وام با توجه به سختي و دست و پاگير شدن قوانين مشکل تر مي شود. مساله حمايت از نشر از مسائل حاد و دم دستي است که بايد به صورت جدي به آن پرداخته شود. چراکه بايد توجه داشت که تعطيلي چرخه توليد به ظاهر همراه زيان مالي و اقتصادي است ولي اشکال اصلي در تعطيلي توليدات فرهنگ و مبادلات جهاني و انتقال انديشه است.
مساله ديگر ما بحثي است که در مديريت جديد وزارت ارشاد مطرح شده است. چرا بايد کتاب هايي که پيش از اين مجوز چاپ گرفته اند توسط وزارت ارشاد دوباره بررسي شوند. در کشور ما افراد خاصي کار فرهنگي مي کنند. اگر قرار است اينها بروند دنبال کارشان به ما بگوييد. ما تصور مي کرديم که در کشور با يک نظام مواجه هستيم اما متاسفانه هر مديري که در کشور ما سر کار مي آيد همه چيز از صفر آغاز مي شود. اگر قرار است با تغيير مديريت در وزارت ارشاد مجوز کتاب ها دوباره بررسي شود چرا با تغيير مديريت در وزارت علوم به مردم نمي گويند بايد دوباره ليسانس بگيرند. براي منتشر شدن يک کتاب بعضا مدت هاي طولاني حتي در حد 15 سال زمان صرف مي شود. اين نمي شود که زمان و سرمايه فکري و مالي زيادي صرف تحقيق و تاليف کتاب شود و مديري بگويد من به اين کتاب مجوز نمي دهم. نمي توان با اين مساله سليقه اي برخورد کرد.
_جواد آرين منش: چرا مي گوييد مجوز کتاب ها نبايد دوباره بررسي شود. در اين سال ها کتاب هاي گمراه کننده بسياري منتشر شده است که بايد جلويشان گرفته شود.
_فهيم هاشمي: همه کتاب هايي که در چرخه بازخواني آمده است قبلا مجوز دريافت کرده و بررسي شده است. اين مساله مشکلات زيادي را براي حوزه هاي مختلف توليد کرده است. آقاي غفاري معطل ماندن کتاب ها براي اعلام وصول براي شما مشکل درست نکرده است؟
_جليل غفاري رهبر: چرا همين طور است.
_فهيم هاشمي: اصولا هدف از سانسور چيست؟صحبت هايي هست که در هر شرايطي نمي توان آنها را بيان کرد اما براي اينکه برخي مسائل نشان داده شود در کتاب بايد از اين واژ ها استفاده کرد. در همين مثنوي معنوي واژه هايي هست که همين الان و در همين جمع نمي توان مطرح کرد و همه مي دانيم. بايد ديد هدف از ذکر اين مساله چه بوده است. وقتي مولانا اين مطالب را در شعرش منعکس مي کند هدفش آگاه کردن مردم است نه گمراه کردنشان. کسي که قرار است کتاب را مميزي کند بايد کارشناس و آگاه باشد وگرنه اگر قرار باشد هر کس از راه مي رسد به عنوان مميز کتاب انتخاب شود همين مسائل سليقه اي برخورد کردن بوجود مي آيد. ادبيات در کشور ما دچار گسست هاي بسياري شده است که ترميم آن بسيار دشوار است.
_داوود موسايي: قانون حقوق مولف در کشور قديمي است و در سال 1348 تنظيم شده است و الان پاسخگوي نياز جامعه نشر کشور ما نيست. در اين شرايط صنعت نشر کشور نمي تواند رشد طبيعي و حرفه اي خود را بدست آورد. براي نمونه به فرهنگ معين اشاره مي کنم. فرهنگ معين اصلا فرهنگ کوچک يک جلدي ندارد و اين فرهنگ هاي کوچک را کساني که به آن صورت صلاحيت علمي ندارند منتشر کرده اند. درخواست من اين است که در بندهاي مختلف اين قانون بازنگري و اصلاحاتي صورت بگيرد و تدوين جديدي از اين قانون با توجه به وضعيت و نياز جامعه نشر فرآهم آيد.
پيشنهاد ديگر من اين است که براي اينکه نشر کشور با نمايندگان مجلس ارتباطات بيشتري داشته باشد، يک نفر به عنوان رابط اين نهاد با نشر مشخص شود._ داوود رحيم زاده: شايد صنعت چاپ آن چنان به کميسيون فرهنگي مجلس شوراي اسلامي مربوط نباشد چراکه وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي متولي اين حوزه قرار گرفته و ما بايد تمام خواسته هايمان را از طريق اين وزارتخانه منتقل کنيم اما خيلي خوشحال هستيم که امروز همراه با ناشران در خدمت شما هستيم. صنعت چاپ در کشور هاي صنعتي از جمله پنج صنعت اول اين کشورها به حساب مي آيد در حالي که در ايران متاسفانه هنوز به اين صنعت به عنوان يک صنعت مهم و تعيين کننده نگاه نشده است.
گريزي بزنم، اگر مي خواهيم فرهنگ مکتوب کشور از وضعيت اخير خارج شود بايد دگرگوني هاي اساسي در نگرش مسئولان ايجاد کنيم. تمام حمايت دولت از فرهنگ مکتوب به دادن کاغذ خلاصه شده است. الان قاطبه تشکل هايي که در صنعت چاپ حضور دارند با يارانه هاي کاغذ مخالف هستند و خواستار تغيير در نحوه تخصيص دهي اين يارانه ها. الان کتابي که با کاغذ هاي يارانه اي چاپ مي شود از نظر قيمت تفاوتي با کتابي که با کاغذ آزاد منتشر شده است ندارد و ناشران براي تعيين قيمت کتاب هاي خود کاغذ آزاد را مبنا قرار مي دهند. بنده در ديدار با "صفار هرندي"، وزير محترم فرهنگ و ارشاد اسلامي هم گفتم که اگر مي خواهيد راه هاي فساد و رانت در وزارتخانه بسته شود بايد يارانه هاي نشر را قطع کنيد.خوشبختانه در اين مدت دوستان ناشر پيشنهاد ها و راهکارهايي نيز براي تغيير در روش تخصيص دهي يارانه ها ارائه داده اند.
اگر بخواهيم در مورد صنعت چاپ صحبت کنيم بايد بگويم اگر مي خواهيم صنعت چاپ هم مانند ديگر صنايع رشد يابد بايد فرهنگ مصرفي مردم را تغيير دهيم. ما مي توانيم براي صادرات قدم هاي مهمي برداريم. صنعت چاپ در بسته بندي کالاهاي صادراتي مي تواند درصد افزوده اي در حدود 600 درصد داشته باشد. الان کشورهاي حوزه خليج فارس چشم زيادي به بازار کاري ما دارند. دبير شهر چاپ دبي رسما اعلام کرد که اميد زيادي به بازار ايران دارد.
الان بالاي سي ميليون دلار کالا براي چاپ به ترکيه مي دهيم. متاسفانه ما هنوز در حوزه مطالعات و پژوهش کاري نکرده ايم. بودجه ها جاهاي ديگري هزينه شده است. حتي آمارهايي که دولت ارائه داده است با واقعيت ها و آمارهاي ما نمي خواند. الان بالاي 4700 واحد کاري در صنعت چاپ داريم در صورتي که در آمارهاي دولتي اين آمار 2000 واحد ذکر شده است.
ما به طور مشخص خواسته هايي داريم تا بتوان به صنعت چاپ و بالندگي آن کمک کرد:
يک_ بازنگري و اصلاح قوانين و مقررات حوزه چاپ
دو_ کاهش تصدي گري دولت در صنعت چاپ و واگذاري واحد هاي دولتي به بخش خصوصي.
چاپخانه هاي دولتي در اين چند ساله با استفاده از صندوق ذخيره ارزي و ديگر منابع مالي خود را تجهيز کرده اند. اين چاپخانه ها رقيب اصلي واحدهاي خصوصي هستند و آنها را در معرض ورشکستگي قرار داده اند. الان هفته اي نيست که يک دو تا واحد کاري اعلام ورشکستگي نکنند. باور کنيد کساني که در صنعت چاپ فعاليت مي کنند با چنگ و دندان و با عرق ملي صنعت چاپ کشور را سر پا نگه داشته اند. هيچ حمايتي در اين سال ها از صنعت چاپ نشده است. اگر هم حمايتي بوده تنها شامل چاپخانه هاي دولتي شده است.
سه_ در طرح خصوصي سازي چاپخانه هاي دولتي اتحاديه ها و تشکل هاي صنفي مد نظر قرار گيرند.
چهار_ بند ل از ماده 139 قانون ماليات مستقيم صراحت دارد کساني که از وزارت ارشاد مجوز کاري دارند مشمول قانون معافيت مالي هستند اما اين امر تاکنون صنعت چاپ را شامل نشده است. قانون گذار و دارايي برداشت هاي متفاوتي از اين قانون داشته اند که باعث شده اين قانون خيلي ها را شامل نشود. در اين قانون ذکر شده است که وزارت ارشاد بايد تشخيص دهد اين معافيت مالياتي شامل چه صنوفي مي شود. اگرچه در هر دو دوره اخير مديريت در ارشاد مديران با اين امر موافق بوده اند اما تاکنون دارايي با اين امر مخالفت کرده و براي ما مشکل ايجاد کرده است.
در هر حال ما سعي مي کنيم در جلسات بعدي به صورت مشحص تر الگوهاي صنعت چاپ و مقايسه اين صنعت در کشور هاي ديگر با کشور خودمان را ارائه دهيم تا با بازنگري اين مسائل متوجه عقب ماندگي ايران در اين صنعت بشويم.
_غلامرضا شجاع: ظلمي که به صنعت چاپ وارد شده اينست که هنوز اين صنعت شناخته نشده است. اگر بخواهيم اهيمت اين صنعت در دنيا را بدانيم بايد بگويم 750 ميلياد دلار در دنيا در اين صنعت گردش مالي صورت مي گيرد. براي مقايسه عرض کنم اين مبلغ گردش براي صنعت پر جاذبه اي مثل صنعت توريسم تنها 500 ميليارد دلار است. همان طور که ملاحظه مي کنيد صنعت چاپ 50 درصد گردش مالي بيشتري دارد.
مقايسه ديگري بکنيم. در سطح وب در 500 سايت مرتبط با صنعت اتوموبيل وجود دارد در صورتي که صنعت چاپ حداقل از 5 هزار سايت بهره مي برد.در نمايشگاه صنعت چاپ دوسلدورف سال 2000 588 نوع شغل مختلف که به صورت مستقيم و غير مستقيم با صنعت چاپ مرتبط هستند معرفي شدند. 5 تا 7 درصد صنعت چاپ در کشور ما مرتبط با نشر و کتاب است. اگر بخواهيم صنعت چاپ را تنها به چاپ کتاب محدود کنيم به 83 درصد باقي صنعت چاپ ظلم کرده ايم.
صنعت چاپ مادر فرهنگ و هنر است و کتاب يکي از محمل هاي اين صنعت. ما براي اينکه بتوانيم فرهنگ، انقلاب و گفتگوي تمدن هاي خود را به ديگر کشور ها معرفي کنيم نياز مند اين صنعت هستيم. در شرايطي که رسانه هاي تبليغاتي دنيا در دست ابرقدت ها است، اگر چاپ بسته بندي هاي کالا هاي مختلف در کشور خودمان انجام شود مي توانيم فرهنگ خود را از اين طريق به ديگر کشور ها منتقل کنيم. وقتي مخاطب به کالا نگاه مي کند اولين بار به بسته بندي آن توجه مي کند و در مراحل بعدي به محتواي آن توجه مي کند. جالب است همين هفته گذشته صدا و سيما اعلام کرد توليدات باغي ما در رده پنجم دنيا قرار دارد اما متاسفانه در صادرات نام کشور ما در بين صد کشور اول هم ديده نمي شود.
صنعت نفت تنها منتهي به مصرف گرايي مي شود در حالي که صنعت چاپ علاوه بر ارز آوري مي تواند کارآفرين هم باشد. شما هر وسيله اي را که نگاه مي کنيد اگر مارک و مدل و ديگر مشخصات آن رويش چاپ نشده باشد ارزشي ندارد. اين ها همگي زمينه اي صنعت چاپ هستند که در کشور ناديده گرفته مي شوند.
اگر وضعيت به همين منوال باقي بماند زماني که شهر چاپ دبي راه اندازي شود صنعت چاپ کشور ما را مي بلعد. همين امسال 700 هزار جلد سررسيد براي چاپ به کشور چين فرستاده شده است. دبي الان بيش از 200 چاپخانه دارد که تعداد زيادي از آنها بيش از 100 کارگر دارند در صورتي که در کشور ما تنها 4 چاپخانه بيش از 100 کارگر دارند که آنها هم متعلق به دولت هستند. کشور مصر 300 چاپخانه دارد جالب است بگويم يکي از معتبرترين دانشگاه هاي اين کشور دکتراي چاپ مي دهد. در اين دانشگاه تخصص گرفتن در رشته پزشکي تنها دوسال طول مي کشد در حالي که براي دريافت دکتراي چاپ دانشجويان شش سال بايد درس بخوانند.
اما از 750 هزار دلار گردش مالي صنعت چاپ دنيا 40 درصد آن متعلق به ايالات متحده است و صنعت چاپ در اين کشور بعد از اسلحه و کشاورزي در رتبه سوم قرار دارد. اين صنعت در کشور انگلستان در رتبه پنجم و در کشور ژاپن در رتبه هفتم قرار دارد. در حالي که درکشور ژاپن صنعت رايانه در مقام هشتم قرار دارد. در کشور ما متاسفانه هنوز صنعت چاپ را صنف مي دانند و آن را در رديف آرايشگري و تعمير سماور قرار مي دهند. اين صنعت در کشور ما در جا مي زند.
بسياري از مطالب را رحيم زاده در صحبت هاي خود گفت و من براي اينکه وقت شما را نگيرم ديگر مطالب را به صورت مکتوب خدمتتان ارائه مي کنم و تنها اکنون به ذکر خواسته هاي صنف خود مي پردازم.
يک_ با صنعت چاپ کارشناسانه برخورد شود و اعتبار حقوقي لازم براي جايگاه اصلي اين صنعت در نظر گرفته شود و اين اعتبار در سازمان برنامه ريزي در رديف بودجه قرار گيرد.
_رحيم زاده: دو سال است در اتحاديه پيگيري مي کنيم چاپ کتاب هاي درسي کشور عراق را در دست بگيريم و در حجم زيادي موفق به انجام اين کار شديم. اما در اين مدت هيچ گونه حمايتي از ما نشد. امسال يک ميليون جلد کتاب را براي عراق چاپ کرديم. در حالي که در کشور ما هيچ حمايتي از اين طرح انجام نشد، دولت اردن اعلام کرد چاپخانه اين کشور براي انجام اين طرح اقدام کنند و خود دولبت حاضر شد 50 درصد از هزينه ها را بپردازد. صنعت چاپ مي تواند در حوزه هاي سياسي، فرهنگي و اقتصادي مفيد و ارز آور باشد. اين صنعت مي تواند کار آفرين باشد به شرطي که از حمايت هاي دولتي برخوردار شود.
زماني که کشور ما به سازمان تجارت جهاني ملحق شود نمي توان جلوي خروج کار از کشور را گرفت. دولت بايد هرچه سريعتر زمينه هاي پيشرفت اين صنعت را فراهم کند. البته اين را هم بگويم ما درخواست کمک مالي نداريم بلکه تنها از دولت مي خواهيم براي پيشرفت اين صنعت بستر سازي کند. ما نبايد پتانسيل هاي اين صنعت را ناديده بگيريم. ما همين امسال از کشور آلمان که مهد چاپ است کار سفارش گرفتيم. براي کشور هاي خارجي زمان خيلي مهم است و ما بايد کار ها را سرعتر تحويل دهيم. ما توانايي انجام اين کار را داريم اما برخي اوقات قوانين دولتي دست و پاي ما را مي بندد. سال گذشته ما از وزارت ارشاد براي انجام يک طرح مجوز دريافت کرديم اما دادگستري جلوي اين طرح را گرفت. اصولا همين موانع بود که ما را بر آن داشت تا پيشنهاد تاسيس شهر چاپ را بدهيم. با افتتاح اين شهر مي توان به صورت متمرکز و هماهنگ مسائل را پيگيري کرد و از حمايت هاي دولتي برخوردار شد و به ارز آوري رسيد. همين شرکت راني که در کشور ما هم محصولاتش را مي فروشد متعلق به يک ايراني است که سرمايه خود را به کشور عربستان برده است چراکه در کشور خودمان نمي توانست فعاليت کند. اگر از صنعت چاپ حمايت نشود چند سال ديگر صنعتي به اين نام نمي ماند که برايش جلسه بگذاريم و مشکلاتش را بررسي کنيم. اگر در سال هاي آينده مجبور شويم چاپ کتاب هايمان را به ديگر کشور ها بسپاريم ممکن است آنها بر روي کتاب هاي ما شعار هاي خود را هم منعکس کنند. چرا نبايد اين مساله معکوس باشد و ما فرهنگ مان را به ديگر کشور ها صادر کنيم.
_شجاع: هزينه خريد ماشين هاي صنعت چاپ در حدود يک ميليارد تومان است. در کشور ما يک موتور سيکلت 300 هزار توماني سند دارد اما يک ماشين چاپ با اين قيمت بالا سند ندارد و به توان وثيقه مورد قبل نيست. آقاي افروغ در کشوري که افتخارش به اين است که معجزه دينش کتاب است چرا بايد تيراژ کتاب 2000 نسخه باشد؟
_جواد آرين منش: شما عدد و ارقام مستند نمي دهيد. سعي کنيد در صحبت هاي خود آمار دقيق تري بدهيد. من در زمان خودش حرف هاي زيادي دارم که بگويم اما بايد اين مسائل در جلسات ديگري که مسئولان دولتي هم حضور دارند پيگيري شود. شما ادعا مي کنيد حمايت دولتي نبوده اما کلي دستگاه چاپ با هزينه هاي دولتي وارد شده است.
_ رحيم زاده: تمام ما ماشين هاي خود را با ارز آزاد وارد کرده ايم. ما اگر بخواهيم صريح صحبت کنيم خيلي چيزها مطرح مي شود. قرار بر اين شد از صندوق ذخيره ارزي براي واردات ماشين هاي چاپ 18 ميليون هزينه شود بنده خودم آمار گرفتم 8 ميليون داده شده و بقيه مشخص نيست کجا رفته است. اين مقدار هم براي چاپخانه هاي دولتي هزينه شده است. بنده براي واردات ماشين هاي خودم از اموال خودم وثيقه گذاشته ام.
_آرين منش: بحث زياد است.
_عماد افروغ: خوشحال هستيم اين توفيق نصيب ما شد تا با اصحاب نشر و چاپ ديدار داشته باشيم. در هر حال دغدغه ما نيز رفع مشکلات صنفي اصحاب رسانه، هنر، فرهنگ و غيره است. بعضا جلساتي را با نمايندگان اين حوزه ها داشته ايم. در حوزه نشر مسائل عديده اي مطرح است. من از پيشنهاد آرين منش استقبال مي کنم و همين الان قول مي دهم جلسه بعدي با حضور نمايندگان ارگان هاي دولتي برگزار شود. چه بسيار ناحقي ها که در اين سال ها نشر کشور صورت گرفته است. چه بسيار کتاب هايي که ارزش هاي چنداني نداشته اند اما از طريق رسانه هاي دولتي بزرگ شده اند و چه بسيار کتاب ها و نويسندگاني که در حد ارزش شان به آنها بها داده نشده است. اجازه بفرماييد ما در اين جلسه فعلا پاسخي ندهيم. به ديده منت جلسه ديگري از شما دعوت مي کنيم، از دولتي ها هم دعوت مي کنيم. الان نمي توان قضاوت کرد آنها هم بايد بيايند و نظرات خود را بگويند.
_ زهرا حاج محمدي: ما در سايت کتاب پيشنهاد مي کنيم که اين ديدار ها حداقل ماهي يک بار انجام شود و دوستان ناشر و دوستان فعال در صنعت چاپ بتوانند مسائل خود را با نمايندگان محترم کميسيون فرهنگي مجلس شوراي اسلامي مطرح کنند.
_افروغ: انشاء الله. من از آقاي خادم مي خواهم جلسات بعدي را هم پيگيري کند تا اين جلسات هم به صورت ماهانه با حضور دوستان برگزار شود. |
_ داوود رحيم زاده: شايد صنعت چاپ آن چنان به کميسيون فرهنگي مجلس شوراي اسلامي مربوط نباشد چراکه وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي متولي اين حوزه قرار گرفته و ما بايد تمام خواسته هايمان را از طريق اين وزارتخانه منتقل کنيم اما خيلي خوشحال هستيم که امروز همراه با ناشران در خدمت شما هستيم. صنعت چاپ در کشور هاي صنعتي از جمله پنج صنعت اول اين کشورها به حساب مي آيد در حالي که در ايران متاسفانه هنوز به اين صنعت به عنوان يک صنعت مهم و تعيين کننده نگاه نشده است.
گريزي بزنم، اگر مي خواهيم فرهنگ مکتوب کشور از وضعيت اخير خارج شود بايد دگرگوني هاي اساسي در نگرش مسئولان ايجاد کنيم. تمام حمايت دولت از فرهنگ مکتوب به دادن کاغذ خلاصه شده است. الان قاطبه تشکل هايي که در صنعت چاپ حضور دارند با يارانه هاي کاغذ مخالف هستند و خواستار تغيير در نحوه تخصيص دهي اين يارانه ها. الان کتابي که با کاغذ هاي يارانه اي چاپ مي شود از نظر قيمت تفاوتي با کتابي که با کاغذ آزاد منتشر شده است ندارد و ناشران براي تعيين قيمت کتاب هاي خود کاغذ آزاد را مبنا قرار مي دهند. بنده در ديدار با "صفار هرندي"، وزير محترم فرهنگ و ارشاد اسلامي هم گفتم که اگر مي خواهيد راه هاي فساد و رانت در وزارتخانه بسته شود بايد يارانه هاي نشر را قطع کنيد.خوشبختانه در اين مدت دوستان ناشر پيشنهاد ها و راهکارهايي نيز براي تغيير در روش تخصيص دهي يارانه ها ارائه داده اند.
اگر بخواهيم در مورد صنعت چاپ صحبت کنيم بايد بگويم اگر مي خواهيم صنعت چاپ هم مانند ديگر صنايع رشد يابد بايد فرهنگ مصرفي مردم را تغيير دهيم. ما مي توانيم براي صادرات قدم هاي مهمي برداريم. صنعت چاپ در بسته بندي کالاهاي صادراتي مي تواند درصد افزوده اي در حدود 600 درصد داشته باشد. الان کشورهاي حوزه خليج فارس چشم زيادي به بازار کاري ما دارند. دبير شهر چاپ دبي رسما اعلام کرد که اميد زيادي به بازار ايران دارد.
الان بالاي سي ميليون دلار کالا براي چاپ به ترکيه مي دهيم. متاسفانه ما هنوز در حوزه مطالعات و پژوهش کاري نکرده ايم. بودجه ها جاهاي ديگري هزينه شده است. حتي آمارهايي که دولت ارائه داده است با واقعيت ها و آمارهاي ما نمي خواند. الان بالاي 4700 واحد کاري در صنعت چاپ داريم در صورتي که در آمارهاي دولتي اين آمار 2000 واحد ذکر شده است.
ما به طور مشخص خواسته هايي داريم تا بتوان به صنعت چاپ و بالندگي آن کمک کرد:
يک_ بازنگري و اصلاح قوانين و مقررات حوزه چاپ
دو_ کاهش تصدي گري دولت در صنعت چاپ و واگذاري واحد هاي دولتي به بخش خصوصي.
چاپخانه هاي دولتي در اين چند ساله با استفاده از صندوق ذخيره ارزي و ديگر منابع مالي خود را تجهيز کرده اند. اين چاپخانه ها رقيب اصلي واحدهاي خصوصي هستند و آنها را در معرض ورشکستگي قرار داده اند. الان هفته اي نيست که يک دو تا واحد کاري اعلام ورشکستگي نکنند. باور کنيد کساني که در صنعت چاپ فعاليت مي کنند با چنگ و دندان و با عرق ملي صنعت چاپ کشور را سر پا نگه داشته اند. هيچ حمايتي در اين سال ها از صنعت چاپ نشده است. اگر هم حمايتي بوده تنها شامل چاپخانه هاي دولتي شده است.
سه_ در طرح خصوصي سازي چاپخانه هاي دولتي اتحاديه ها و تشکل هاي صنفي مد نظر قرار گيرند.
چهار_ بند ل از ماده 139 قانون ماليات مستقيم صراحت دارد کساني که از وزارت ارشاد مجوز کاري دارند مشمول قانون معافيت مالي هستند اما اين امر تاکنون صنعت چاپ را شامل نشده است. قانون گذار و دارايي برداشت هاي متفاوتي از اين قانون داشته اند که باعث شده اين قانون خيلي ها را شامل نشود. در اين قانون ذکر شده است که وزارت ارشاد بايد تشخيص دهد اين معافيت مالياتي شامل چه صنوفي مي شود. اگرچه در هر دو دوره اخير مديريت در ارشاد مديران با اين امر موافق بوده اند اما تاکنون دارايي با اين امر مخالفت کرده و براي ما مشکل ايجاد کرده است.
در هر حال ما سعي مي کنيم در جلسات بعدي به صورت مشحص تر الگوهاي صنعت چاپ و مقايسه اين صنعت در کشور هاي ديگر با کشور خودمان را ارائه دهيم تا با بازنگري اين مسائل متوجه عقب ماندگي ايران در اين صنعت بشويم.
_غلامرضا شجاع: ظلمي که به صنعت چاپ وارد شده اينست که هنوز اين صنعت شناخته نشده است. اگر بخواهيم اهيمت اين صنعت در دنيا را بدانيم بايد بگويم 750 ميلياد دلار در دنيا در اين صنعت گردش مالي صورت مي گيرد. براي مقايسه عرض کنم اين مبلغ گردش براي صنعت پر جاذبه اي مثل صنعت توريسم تنها 500 ميليارد دلار است. همان طور که ملاحظه مي کنيد صنعت چاپ 50 درصد گردش مالي بيشتري دارد.
مقايسه ديگري بکنيم. در سطح وب در 500 سايت مرتبط با صنعت اتوموبيل وجود دارد در صورتي که صنعت چاپ حداقل از 5 هزار سايت بهره مي برد.در نمايشگاه صنعت چاپ دوسلدورف سال 2000 588 نوع شغل مختلف که به صورت مستقيم و غير مستقيم با صنعت چاپ مرتبط هستند معرفي شدند. 5 تا 7 درصد صنعت چاپ در کشور ما مرتبط با نشر و کتاب است. اگر بخواهيم صنعت چاپ را تنها به چاپ کتاب محدود کنيم به 83 درصد باقي صنعت چاپ ظلم کرده ايم.
صنعت چاپ مادر فرهنگ و هنر است و کتاب يکي از محمل هاي اين صنعت. ما براي اينکه بتوانيم فرهنگ، انقلاب و گفتگوي تمدن هاي خود را به ديگر کشور ها معرفي کنيم نياز مند اين صنعت هستيم. در شرايطي که رسانه هاي تبليغاتي دنيا در دست ابرقدت ها است، اگر چاپ بسته بندي هاي کالا هاي مختلف در کشور خودمان انجام شود مي توانيم فرهنگ خود را از اين طريق به ديگر کشور ها منتقل کنيم. وقتي مخاطب به کالا نگاه مي کند اولين بار به بسته بندي آن توجه مي کند و در مراحل بعدي به محتواي آن توجه مي کند. جالب است همين هفته گذشته صدا و سيما اعلام کرد توليدات باغي ما در رده پنجم دنيا قرار دارد اما متاسفانه در صادرات نام کشور ما در بين صد کشور اول هم ديده نمي شود.
صنعت نفت تنها منتهي به مصرف گرايي مي شود در حالي که صنعت چاپ علاوه بر ارز آوري مي تواند کارآفرين هم باشد. شما هر وسيله اي را که نگاه مي کنيد اگر مارک و مدل و ديگر مشخصات آن رويش چاپ نشده باشد ارزشي ندارد. اين ها همگي زمينه اي صنعت چاپ هستند که در کشور ناديده گرفته مي شوند.
اگر وضعيت به همين منوال باقي بماند زماني که شهر چاپ دبي راه اندازي شود صنعت چاپ کشور ما را مي بلعد. همين امسال 700 هزار جلد سررسيد براي چاپ به کشور چين فرستاده شده است. دبي الان بيش از 200 چاپخانه دارد که تعداد زيادي از آنها بيش از 100 کارگر دارند در صورتي که در کشور ما تنها 4 چاپخانه بيش از 100 کارگر دارند که آنها هم متعلق به دولت هستند. کشور مصر 300 چاپخانه دارد جالب است بگويم يکي از معتبرترين دانشگاه هاي اين کشور دکتراي چاپ مي دهد. در اين دانشگاه تخصص گرفتن در رشته پزشکي تنها دوسال طول مي کشد در حالي که براي دريافت دکتراي چاپ دانشجويان شش سال بايد درس بخوانند.
اما از 750 هزار دلار گردش مالي صنعت چاپ دنيا 40 درصد آن متعلق به ايالات متحده است و صنعت چاپ در اين کشور بعد از اسلحه و کشاورزي در رتبه سوم قرار دارد. اين صنعت در کشور انگلستان در رتبه پنجم و در کشور ژاپن در رتبه هفتم قرار دارد. در حالي که درکشور ژاپن صنعت رايانه در مقام هشتم قرار دارد. در کشور ما متاسفانه هنوز صنعت چاپ را صنف مي دانند و آن را در رديف آرايشگري و تعمير سماور قرار مي دهند. اين صنعت در کشور ما در جا مي زند.
بسياري از مطالب را رحيم زاده در صحبت هاي خود گفت و من براي اينکه وقت شما را نگيرم ديگر مطالب را به صورت مکتوب خدمتتان ارائه مي کنم و تنها اکنون به ذکر خواسته هاي صنف خود مي پردازم.
يک_ با صنعت چاپ کارشناسانه برخورد شود و اعتبار حقوقي لازم براي جايگاه اصلي اين صنعت در نظر گرفته شود و اين اعتبار در سازمان برنامه ريزي در رديف بودجه قرار گيرد.
_رحيم زاده: دو سال است در اتحاديه پيگيري مي کنيم چاپ کتاب هاي درسي کشور عراق را در دست بگيريم و در حجم زيادي موفق به انجام اين کار شديم. اما در اين مدت هيچ گونه حمايتي از ما نشد. امسال يک ميليون جلد کتاب را براي عراق چاپ کرديم. در حالي که در کشور ما هيچ حمايتي از اين طرح انجام نشد، دولت اردن اعلام کرد چاپخانه اين کشور براي انجام اين طرح اقدام کنند و خود دولبت حاضر شد 50 درصد از هزينه ها را بپردازد. صنعت چاپ مي تواند در حوزه هاي سياسي، فرهنگي و اقتصادي مفيد و ارز آور باشد. اين صنعت مي تواند کار آفرين باشد به شرطي که از حمايت هاي دولتي برخوردار شود.
زماني که کشور ما به سازمان تجارت جهاني ملحق شود نمي توان جلوي خروج کار از کشور را گرفت. دولت بايد هرچه سريعتر زمينه هاي پيشرفت اين صنعت را فراهم کند. البته اين را هم بگويم ما درخواست کمک مالي نداريم بلکه تنها از دولت مي خواهيم براي پيشرفت اين صنعت بستر سازي کند. ما نبايد پتانسيل هاي اين صنعت را ناديده بگيريم. ما همين امسال از کشور آلمان که مهد چاپ است کار سفارش گرفتيم. براي کشور هاي خارجي زمان خيلي مهم است و ما بايد کار ها را سرعتر تحويل دهيم. ما توانايي انجام اين کار را داريم اما برخي اوقات قوانين دولتي دست و پاي ما را مي بندد. سال گذشته ما از وزارت ارشاد براي انجام يک طرح مجوز دريافت کرديم اما دادگستري جلوي اين طرح را گرفت. اصولا همين موانع بود که ما را بر آن داشت تا پيشنهاد تاسيس شهر چاپ را بدهيم. با افتتاح اين شهر مي توان به صورت متمرکز و هماهنگ مسائل را پيگيري کرد و از حمايت هاي دولتي برخوردار شد و به ارز آوري رسيد. همين شرکت راني که در کشور ما هم محصولاتش را مي فروشد متعلق به يک ايراني است که سرمايه خود را به کشور عربستان برده است چراکه در کشور خودمان نمي توانست فعاليت کند. اگر از صنعت چاپ حمايت نشود چند سال ديگر صنعتي به اين نام نمي ماند که برايش جلسه بگذاريم و مشکلاتش را بررسي کنيم. اگر در سال هاي آينده مجبور شويم چاپ کتاب هايمان را به ديگر کشور ها بسپاريم ممکن است آنها بر روي کتاب هاي ما شعار هاي خود را هم منعکس کنند. چرا نبايد اين مساله معکوس باشد و ما فرهنگ مان را به ديگر کشور ها صادر کنيم.
_شجاع: هزينه خريد ماشين هاي صنعت چاپ در حدود يک ميليارد تومان است. در کشور ما يک موتور سيکلت 300 هزار توماني سند دارد اما يک ماشين چاپ با اين قيمت بالا سند ندارد و به توان وثيقه مورد قبل نيست. آقاي افروغ در کشوري که افتخارش به اين است که معجزه دينش کتاب است چرا بايد تيراژ کتاب 2000 نسخه باشد؟
_جواد آرين منش: شما عدد و ارقام مستند نمي دهيد. سعي کنيد در صحبت هاي خود آمار دقيق تري بدهيد. من در زمان خودش حرف هاي زيادي دارم که بگويم اما بايد اين مسائل در جلسات ديگري که مسئولان دولتي هم حضور دارند پيگيري شود. شما ادعا مي کنيد حمايت دولتي نبوده اما کلي دستگاه چاپ با هزينه هاي دولتي وارد شده است.
_ رحيم زاده: تمام ما ماشين هاي خود را با ارز آزاد وارد کرده ايم. ما اگر بخواهيم صريح صحبت کنيم خيلي چيزها مطرح مي شود. قرار بر اين شد از صندوق ذخيره ارزي براي واردات ماشين هاي چاپ 18 ميليون هزينه شود بنده خودم آمار گرفتم 8 ميليون داده شده و بقيه مشخص نيست کجا رفته است. اين مقدار هم براي چاپخانه هاي دولتي هزينه شده است. بنده براي واردات ماشين هاي خودم از اموال خودم وثيقه گذاشته ام.
_آرين منش: بحث زياد است.
_عماد افروغ: خوشحال هستيم اين توفيق نصيب ما شد تا با اصحاب نشر و چاپ ديدار داشته باشيم. در هر حال دغدغه ما نيز رفع مشکلات صنفي اصحاب رسانه، هنر، فرهنگ و غيره است. بعضا جلساتي را با نمايندگان اين حوزه ها داشته ايم. در حوزه نشر مسائل عديده اي مطرح است. من از پيشنهاد آرين منش استقبال مي کنم و همين الان قول مي دهم جلسه بعدي با حضور نمايندگان ارگان هاي دولتي برگزار شود. چه بسيار ناحقي ها که در اين سال ها نشر کشور صورت گرفته است. چه بسيار کتاب هايي که ارزش هاي چنداني نداشته اند اما از طريق رسانه هاي دولتي بزرگ شده اند و چه بسيار کتاب ها و نويسندگاني که در حد ارزش شان به آنها بها داده نشده است. اجازه بفرماييد ما در اين جلسه فعلا پاسخي ندهيم. به ديده منت جلسه ديگري از شما دعوت مي کنيم، از دولتي ها هم دعوت مي کنيم. الان نمي توان قضاوت کرد آنها هم بايد بيايند و نظرات خود را بگويند.
_ زهرا حاج محمدي: ما در سايت کتاب پيشنهاد مي کنيم که اين ديدار ها حداقل ماهي يک بار انجام شود و دوستان ناشر و دوستان فعال در صنعت چاپ بتوانند مسائل خود را با نمايندگان محترم کميسيون فرهنگي مجلس شوراي اسلامي مطرح کنند.
_افروغ: انشاء الله. من از آقاي خادم مي خواهم جلسات بعدي را هم پيگيري کند تا اين جلسات هم به صورت ماهانه با حضور دوستان برگزار شود.
|
|
نظر شما در مورد اين خبر؟
(5نظر)
|
|
حسین - م
قريب به يقين مسئولان ارشاد اين بار نيز حاضر به مذاکره مستقيم نيستند و اگر اين اتفاق هم بيفتند پشت درهاي بسته صورت مي گيرد تا کسي از نتايج کار آن ها با خبر نشود.
|
سنایی
آيا باور اين نکته دشوار نيست که مسئولان وزارت ارشاد پس از ماه ها کوتاهي در حوزه نشر و پاسخ به مجريان نشر کشور حالا حاضر شوند از طريق مجلس با ناشران وارد گفت و گو شوند؟!
|
یک ناشر
به تمام دوستاني که در اين مدت تلاش کردند رمق نیمه جان نشر و چاپ در کشور همچنان پايدار بماند و خوني در رگ هاي پلاسيده آن جريان داشته باشد، تبريک مي گويم اما بايد باور کرد در کشوري که تيراژ کتاب آن 2000 است و مسئولان و جريان قانون به جاي ارايه هر راهکردي برا ي بقاي نشر به محدود کردن و مخدوش کردن آن مشغولند و خود را در برابر صنف نشر مي بينند نه در کنار آن ها بايد گفت وضعيت نشر هرگز پا نخواهد گرفت.
|
ناشر
آيا مي توان به اين همه خوش بيني در آينده صنعت رو به زوال چاپ و نشر ايران همچنان اميدوار بود؟!
|
بهمن یعقوبی
فکر میکنم دولت راه خیلی غلطی را در پیش گرفته است. اگر قرار باشد هر دولت جدیدی تمام کارهای قبلی را نفی کند و مثلا بگوید کتابهای قبلی گمراه کننده بوده اند، این بلا چند سال دیگر سر وزرای امروز هم می آید. بهتر است همه یاد بگیریم به زحمات مدیران قبلی ارج بگذاریم و با احترام به دیگران، زمینه احترام به خودمان را فراهم آوریم.
|
| 1 |
|
|
|
|
|
|
|
|
RSS چيست
؟
