خبرگزاري ميراث‌فرهنگي ـ گردشگري ورزشي ـ حسن نجاريان ـ انگار همه از دست گرما كلافه، با استفاده از يك روز تعطيلي به كوه پناه آورده‌ و ترافيك خسته كننده جاده‌هاي منتهي به خزر را به جان خريده‌اند. به‌طوري كه مناطق كلاردشت و حومه مملو است از مسافران خسته به دنبال جاي اسكان و سر پناهي به منظور گذران اين چند روز، قرارگاه رودبارك نيز از اين قائله مستثني نيست و كوهنوردان از اقصي نقاط كشور به اين منطقه هجوم آورده‌اند. كه متاسفانه مشكلات عديده‌اي چون نداشتن جاي اسكان، خودرو، چهار پايان براي حمل وسايل، رعايت نكردن مقرارت قرارگاه، اذيت و آزار مسئولان را پديد آورده است.

 

از زنجان حدود 60 نفر در قالب دو دستگاه اتوبوس و تعدادي سواري وارد منطقه شده به منظور صعود ديواره، گرده و قلل از راه منطقه سرچال و حصار چال.

 

چهارشنبه 17 مرداد هواي ابري باعث مي‌شود راحت‌تر از راه گوسفندسراي برير و اين بار از كنار گذر سمت راست سردابه‌رود از طريق مسيري با شيب كمتر و تازه ساز كه زحمت آن را مسئولان محترم قرارگاه رودبارك (فدراسيون كوهنوردي ) و مردم خوب اين ديار كشيده‌اند كه جاي سپاس و تقدير دارد با رسيدن به كشتي سنگ و عبور از منطقه كنگلك‌ها و ليزونك نهايت به پناهگاه 3710 متري سرچال مي‌رسيم، ساعتي استراحت ما را آماده مي‌كند تا فكر رفتن به علم چال باشيم، دل آسمان گرفته و از اون روزاي گرفته و غم بار علم كوه به حساب مي‌آيد.

 

عصر به منطقه علم چال در ارتفاع 4150 متري مي‌رسيم، در هر گوشه‌اي چادري بر پا است كه از همه شلوغ تر بچه‌هاي گروه آرش تهران هستند كه براي ترميم مسير آرش به منطقه آمده‌اند، طبق روال اول قبل از هر اقدامي پرس‌وجو از اينكه چه كسي روي ديواره كار و شرايط صعود چگونه است آغاز مي‌شود. كه باز هم قرعه اول به نام همدان رقم مي‌خورد، همدان هر سال و از خيلي سال‌ها از زمان اسماعيل‌زاده، اقصلي، اردبيلي، طالبي مقدم، نجاتيان همه سال بيشترين فعاليت را بروي ديواره داشته و دارد و حال اين رسالت را جوانان عهده دارند كه چگونه از تجارب گذشته بهره گيرند اين را بايد در فعاليت آنها ديد.

 

 دو تيم از اين شهر در منطقه مشغول كار هستند و حال كه ساعت حوالي 6 عصر است با عبور از مسير لهستان، به قسمت بالايي ديواره، همان جايي كه نام "طاقچه قمقمه" برخود دارد رسيده‌اند. طبق روال و زمان بندي براي صعود ديواره هر تيم كه بعد از ساعت دو بعدازظهر به اين قسمت مي‌رسد. به لحاظ اينكه زمان كافي نخواهد داشت تا قبل از تاريكي هوا به قله برسد، بهتر است در اين محل شب سردي را به صبح برساند و در مورد اين تيم نيز انتظار چنين بود.

 

در هر گوشه‌اي چادري بر پا است كه از همه شلوغ تر بچه‌هاي گروه آرش تهران هستند كه براي ترميم مسير آرش به منطقه آمده‌اند.

اما و در كمال ناباوري اين گروه خسته، از تلاش يك روزه با فاصله از هم و در ساعت 6 عصر آخرين نفرات خود را وارد قيف مركزي كرده از نظر ناپديد مي‌شوند. هوا متعادل‌تر از روزهاي قبل ولي سرما محسوس است. اما آنها كه شب را تا ساعت 11.30 بيدار بودند، شنيدند كه صداي ريزش سنگ از ديواره بگوش رسيد و در پي نداي لرزاني كه پي همنورد خود "اصغر" مي‌گشت و صدايي كه بي‌پاسخ ماند و در سكوت گم شد.

 

تيم‌ها از ساعت اوليه صبح در تكاپوي صعود هستند و با عجله قصد رسيدن به زير ديواره را دارند تا بلكه تيم اول اين روز باشند و از گزند سنگ‌هاي ريزشي در امان باشند، تيم‌هاي زنجان، قزوين، كردستان، تهران امروز قصد صعود دارند.

 

ساعت 6 صبح نرسيده به گردنه شانه كوه اولين تماس ما با گروه صعود كننده زنجاني برقرار مي‌شود و امين از آن سوي گوشي اعلام مي‌كند:" آقا ما اينجا يه جنازه مي‌بينيم با مشخصات شلوارك خاكي رنگ، بدون پيراهن و يه طناب قرمز در بالا دست در قسمت شرقي گل سنگ‌ها، بدون كوله پشتي وكلاه كاسكت، تمام"

دوباره از او مي‌خواهم تكرار كند و وقتي مطمئن مي‌شويم كه درست مي‌گويد از صعود گرده آلمان‌ها چشم پوشيده با دو نفر همداني كه اينها هم قصد صعود داشتند به زير گل‌سنگ‌هاي ديواره مي‌رويم. آقاي كاظم فريديان از تهران كه قصد صعود مسير لهستان 48 را داشتند با ديدن جسد به بالاي سر نامبرده رفته در حال فرستادن ايشان به پايين بودند. با گرفتن ارتباط با كاظم، نياز صعود ما به بالاي گل سنگ‌ها ضروري نبوده در پايين اين قسمت فرد مذبور را تحويل مي‌گيرم.

 

ما تيم اول بوديم كه مرحوم اصغر مهرپويا طناب را باز كرد به حساب پايان كار كه متاسفانه درغلتيد و از نظر ناپديد شد، چند بار داد زدم اصغر كه بي‌نتيجه ماند.

متاًسفانه جسد قابل شناسايي نيست و سر نامبرده متلاشي شده، تمام مفاصل خورد شده است و بر اثر ضربه لباس نامبرده كنده شده و طناب به سينه ندارد. همنورد همداني با مشاهده وسايل نامبرده و علائم ظاهري مرحوم و با اعلام يكي از بچه‌ها مبني بر اينكه ما ديشب زمزمه صداي اصغر، اصغر را از وراي ديواره شنيده‌ايم، مرحوم را شناسايي مي‌كند. اصغر مهرپويا، مجرد، 33 ساله عضو كانون كوهنوردان همدان كه با آقاي حامد عاجري‌نيا(سرپرست) در حال صعود بوده‌اند.

 

دقايقي بعد با همت كوهنوردان حاضر، مرحوم در نايلون پيچيده شده براي حمل «بسكت» مي‌شود. در اين حال همنوردان نامبرده آقايان مهدي طباطبايي، نويد افضلي‌مهر، حامد عاجري‌نيا (سرپرست) از بالا رسيده كه عاجري‌نيا، همنورد نامبرده موضوع سقوط را اين گونه بيان مي‌كند: 

"در ساعت حوالي 11 شب به بالاي ريزشي‌ها نزديك قله رسيديم. ما تيم اول بوديم كه مرحوم اصغر مهرپويا طناب را باز كرد به حساب اتمام كار كه متاسفانه درغلتيد و از نظر ناپديد شد، چند بار داد زدم اصغر كه بي‌نتيجه ماند از اين رو به جان‌پناه خرسان رفتم تا بچه‌ها بيايند."

 

جسد مرحوم را در كنار يخچال زير برف قرار داده، به سكوي علم‌چال برگشته مراتب را در حضور جمع صورت‌جلسه و امضا حاضران مي‌رسانيم، ظهر با رسيدن قاطر جسد مرحوم به پايين فرستاده مي‌شود تا بدين صورت يك كشته به آمار كشته‌هاي منطقه علم كوه اضافه شود.

 

تيم‌ها بدون آمادگي فني لازم وارد منطقه شده، دست به صعود ديواره وحتي گرده مي‌زنند.

1_تيم‌ها بي‌نظم و بي‌برنامه عمل مي‌كنند. (هماهنگي در صعود، ارنج افراد و...)

 

2_بعضاً تيم‌هاي صعودكننده در قالب تيم‌هاي كوچك و بدون سرپرستي مجرب اقدام به صعود مي‌كنند.

 

3_تيم‌ها فاقد وسيله ارتباطي(بي‌سيم، تلفن و...) بوده، مشكلات عديده‌اي از قبيل اشتباه در خط صعود، عدم رعايت فاكتور زمان، رعايت فاصله مناسب با تيم‌ها و... را پيش مي‌آورند.

 

4_تيم‌هاي صعودكننده بدون در نظر گرفتن فاكتور زمان وارد مراحل بحراني و خطرساز مي‌شوند.( آموزش مناسب داده نشده و يا بكار گرفته نمي‌شود).

 

5_تيم‌ها بدون آمادگي فني لازم وارد منطقه شده دست به صعود ديواره و حتي گرده مي‌زنند. (بعضاً استدلال اين است كه مثلاً مسير «هاري روست» با درجه 5.10 فرقي با همين درجه در ارتفاعات پايين نداشته كه اين تفاوت را گروه يا مربي تيم‌ها بايد تفهيم و براي اين منظور تمرين كنند.)

 

6_فرد صعودكننده با استدلال اينكه صعودي سبك‌بال انجام دهند از وسيله گرماي پوشاك و... بهره نگرفته كه در صورت طولاني بودن مدت زمان صعود به مشكلات عديده‌اي برخواهند خورد. (اشاره به پوشش مرحوم مهرپويا).

 

استمداد از هيات/گروه/ باشگاه/شركت‌هاي توريستي و افرادي كه شخصي اقدام به صعود مي‌كنند.

 

در خصوص اعزام نفرات به صعود،خصوصاً فني دشوار تقاضا مي‌شود موارد ذيل را رعايت فرموده تا شاهد اين چنين حوادث تلخ و جانگدازي نگرديم، چرا كه هزينه كردن درست براي صعودي موفق مي‌ارزد به از دست دادن عزيزي و به سوگ نشاندن جامعه كوهنوردي.

 

1- نظارت دقيق در تمرينات نفرات حتي بيشتر از صعود موردنظر.

 

2- نظارت و تست نفرات قبل از صعود به لحاظ روحي رواني، آمادگي جسماني.

 

3- تفهيم زمان بندي صعود و رعايت دقيق آن.

 

4- همراهي سرپرستي مجرب با شناخت از مسير، منطقه، و افراد.

 

5- همراه داشتن وسيله ارتباطي(بي سيم و...)

 

6- همراه بودن يك نفر به عنوان مسئول فني (دقت در انتخاب ابزار).

 

7- همراه داشتن وسايل اضطراري (امداد، پوشاك اضافه و...)

 

8 -انتخاب درست نفرات و تمرينات لازم با هم.

حسين سلطان‌زاده