خبرگزاري ميراث‌فرهنگي ـ سياست‌و‌فرهنگ ـ نشست تعاملي روزنامه‌نگاري آنلاين، صبح روز يكشنبه 26 شهريور در مؤسسه پيام همشهري با حضور جمعي از روزنامه‌نگاران حوزه آن‌لاين برگزار شد.

در نشست روزنامه‌نگاري آن‌لاين، «شهرام شريف»، روزنامه‌نگار حوزه IT و سردبير هفته‌نامه فناوري اطلاعات، تفاوت روزنامه‌نگاري آن‌لاين و چاپي را در نوع نگارش ندانست و گفت: «آنچه در اين دو نوع روزنامه‌نگاري متفاوت است، نحوه ارائه مطالب است نه نوع نگارش. در حال حاضر انواع ارائه مطالب را مي‌توان در سايت‌هاي اينترنتي ديد. مثلا خبرها را مي‌توان از طريق اي‌ميل، زنگ خطر خبرهاي فوري، موبايل و ... دريافت كرد.»

وي پادكست را يكي از انواع جديد ارائه مطاللب در فضاي وب خواند و افزود: «روزنامه‌نگاري آن‌لاين در حال حاضر نقش كليدي را بازي مي‌كند. به عنوان نمونه مي‌توان به جمع‌آوري پنج ميليون لپ‌تاپ كمپاني Dell اشاره كرد كه به دليل انتشار عكس‌هايي از لپ‌تاپ‌هاي آتش گرفته انجام شد.»

اشاره وي به جمع‌آوري ‌لپ‌تاپ‌هاي شركت Dell به دليل ايراد در باتري آن است كه به دليل نقص فني باتري‌ها آتش مي‌گرفتند.

وي نكته مهم در روزنامه‌نگاري آن‌لاين را دسترسي انتخابي به اخبار دانست و گفت:‌ «در روزنامه‌نگاري آن‌لاين برخلاف راديو و تلويزيون، شما مي‌توانيد انتخاب كنيد كه كدام خبر را مي‌خواهيد بدانيد و كدام را نه.»

در اين نشست، «سام فرزانه» پادكستي شش دقيقه‌اي درباره «پادكست» ارائه داد كه در آن به توضيح تاريخچه پادكست و نحوه ساخت آن پرداخت. اين پادكست با استقبال حاضران مواجه شد.

«مجيد جوزاني»، مدير كل امور فرهنگي شهرداري تهران، در بخشي از اين نشست در مورد چگونگي استفاده از ابزارهاي مختلف براي بيان خبر به ويژه در رسانه‌هاي صوتي ـ تصويري سخن گفت: «يك نجار با ابزارهاي خود محصولاتي را مي‌سازد. مهارت استفاده از ابزار را تكنيك گويند. اين كه روي كدام كلمات در يك جمله تاكيد شود، مي‌تواند معاني مختلفي را به ذهن بياورد و اين همان تكنيك استفاده از ابزار است.»

وي به نقش تدوين در برنامه‌هاي تصويري براي ارائه بهتر مطالب اشاره كرد و گفت: «تدوين به مدد كسي مي‌آيد كه مي‌خواهد خبري را بيان كند تا با كمك آن اهميت مطلب را بالا و پايين كند. در تدوين به همان پرسش‌هايي پاسخ مي‌دهيد كه يك روزنامه‌نگار در ليد پاسخ آنها را مي‌آورد.»

وي صدا و تصوير را در حوزه خبررساني ابزارهايي براي بالا بردن تاثيرگذاري خبر دانست و گفت: «اگر خبري را علاوه بر متن با صدا و تصوير به مخاطب عرضه كنيد، تاثير بسيار متفاوتي مي‌گذارد تا زماني كه تنها از متن استفاده مي‌شود.»

برخورد از نوع نزديك در وبلاگ

«مازيار ناظمي»، گوينده راديو و تلويزيون، از فروردين سال 85 فعاليت در عرصه وبلاگ‌نويسي را نيز آغاز كرده است. وي كه در حدود 18 سال است در صدا و سيما فعاليت مي‌كند، به گفته خودش، تاامسال هيچ تعاملي با وبلاگ‌ها نداشت. وي در وبلاگ‌نويسي، تعامل نزديك با مخاطب را تجربه كرده است.

وي معتقد است: «هم اكنون پادكست و فعاليت در اينترنت رواج يافته است. اگر كساني كه مي‌خواهند پادكست راه بيندازند، روشهايش را ندانند، كيفيت خوبي ارائه نمي‌دهند. چه بهتر كه به اين گروه تكنيك استفاده از ابزارهايي كه در اختيارشان است، آموزش داده شود.»

روزنامه‌نگاري شهروندي، عنصر فراموش شده در ايران

«مصطفي قوانلو قاجار»، روزنامه‌نگار، يكي ديگر از كساني بود كه در اين جلسه، ديدگاه‌هايش را با جمع در ميان گذاشت. وي موضوع صحبتش را روزنامه‌نگاري شهروندي انتخاب كرد و گفت: «متاسفانه بسياري از سردبيران مطبوعات فكر مي‌كنند كه On Line بودن يعني منتقل كردن متن به اينترنت. در صورتي كه اين روزنامه‌نگاري آنلاين نيست.»

وي درباره روزنامه‌نگاري شهروندي گفت: «امروز اين ديدگاه ايجاد شده كه شهروندان به عنوان افرادي مطلع از اخبارند كه مي‌توانند آن را منتقل كنند و به اين ترتيب روزنامه‌نگاري شهروندي شكل گرفت.»

به گفته وي، پايه روزنامه‌نگاري شهروندي زماني ايجاد شد كه در حادثه سونامي، در زمان وقوع طوفان، خبرنگاري در محل حادثه نبود و فيلم‌هايي كه از حادثه پخش شد، همان فيلم‌هايي بود كه گردشگران حاضر در محل آنها را ضبط كرده بودند.

وي افزود: «بايد توجه داشت كه آنچه شهروندان توليد مي‌كنند آماتوري است و ممكن است نتوانند مانند يك روزنامه‌نگار حرفه‌اي محتوا توليد كنند. روزنامه‌نگاري شهروندي به معني خط بطلان كشيدن به روزنامه‌نگاري حرفه‌اي نيست.»

وي از كم‌توجهي كه در ايران به روزنامه‌نگاري شهروندي مي‌شود گله كرد و گفت: «در ايران چند سايت را مي‌بينيد كه در آن به نظرات مردم توجه مي‌شود؟ مثلا در زماني كه حادثه C130 رخ داد يكي از بحث‌هايي كه مي‌شد به آن توجه شود، حادثه از ديدگاه مردم منطقه سقوط هواپيما بود.»

 وبلاگ مكاني براي تمرين روزنامه‌نگاري آن‌لاين

دكتر «حميد ضيائي‌پرور»، روزنامه‌نگار، در مورد وبلاگ سخن گفت. وي كه قرار است پايان‌نامه دوره دكتراي خود را با موضوع وبلاگ‌ها ارائه دهد، وبلاگ را رسانه مي‌داند و معتقد است كه وبلاگ بومي ايران توانسته روزنامه‌نگاراني را به جامعه مطبوعاتي ايران معرفي كند.

وي گفت: «در حال حاضر 500 روزنامه‌نگار وبلاگ‌نويس داريم كه در فضاي وب توليد محتوا مي‌كنند. اگر قرار است از مرحله روزنامه‌نگاري چاپي به طرف روزنامه‌نگاري آن‌لاين سوق پيدا كنيم، وبلاگ مي‌تواند تمرين خوبي براي روزنامه‌نگاري آن‌لاين باشد.»

وي درباره مزاياي وبلاگ براي روزنامه‌نگاران سخن گفت و برخي از مزاياي آن را چنين برشمرد: «وبلاگ مي‌تواند بانك اطلاعاتي جامعي از مقالات، خبرها و گزارش‌هاي حوزه خبري باشد. محلي براي مطالب فيلتر شده باشد. در روزنامه‌نگاري چاپي، عمر مطلب 24 ساعت است و به طور محدود آرشيو مي‌شود، در صورتي كه در وبلاگ اين‌گونه نيست و آرشيو هميشه در دسترس است.»

دكتر «حسن نمك‌دوست تهراني»، مدير مركز آموزش موسسه همشهري، در اين نشست اعلام كرد: «نشست امروز سرآغاز راه است و در آينده‌اي نزديك نشست‌هاي ديگري نيز برگزار مي‌شود.»