خبرگزاري ميراثفرهنگي_ گردشگري_ همزمان با روز جهاني كوهستان،20 آذر، چهارمين مراسم جشن كوهستان در باشگاه فرهنگي ورزشي آرارات برگزار ميشود.
به گزارش ميراثخبر، انجمن كوهنوردان ايران امسال نيز همچون سه سال گذشته با همکاري باشگاه فرهنگي ورزشي آرارات مراسمي را با عنوان " جشن کوهستان " به اين مناسبت برگزار ميكند. در اين مراسم، استادان محيطزيست سخناني را در مورد محيطهاي کوهستاني کشور بيان خواهند کرد، چند قطعه موسيقي اجرا خواهد شد و ضمن پذيرايي، کوهنوردان و طبيعت دوستان با يکديگر ديدار خواهند کرد.
در سالن جنب سالن اصلي مراسم، نمايشگاهي از کتابها و ديگر نشريههاي کوهنوردي برگزار خواهد شد.
به گفته عباس محمدي، رئيس هيات مديره انجمن كوهنوردان ايران، مراسم امسال جشن كوهستان بيشتر بر سر موضوع كوهها و گرمشدن زمين كه شعار امسال روز جهاني كوهستان است معطوف شده است.
معرفي روز جهاني كوهستان
سال 2002 ميلادي از سوي سازمان ملل متحد، «سال جهاني كوهها» ناميده شد. شعار مهم آن سال چنين بود:« ما همه مردمان كوهستانايم.» دليل انتخاب اين شعار، اين بود كه انسانها چه در دشت زندگي كنند و چه در كوه، با راههايي بيش از آن كه در ابتدا به نظر ميآيد، به كوهستان مرتبطاند. كوهها بيشترين آب شيرين جهان را تامين ميكنند، از مهمترين پناهگاههاي تنوع زيستي هستند، و محل زندگي يك نفر از هر ده نفراند.
فعاليتهاي رسمي مربوط به سال جهاني كوهها از 11 دسامبر 2001 آغاز شد و در سال 2002 در پنجاه و هفتمين نشست مجمع عمومي سازمان ملل، روز 11 دسامبر به عنوان روز جهاني كوهستان ناميده شد. در سال 2003 موضوع اين روز، «كوهها، منابع آب شيرين» تعيين شد. موضوع يا شعار اصلي براي سال 2004 «صلح، كليد توسعه پايدار» بود. دليل انتخاب اين شعار، اين بود كه امروزه ميدان بسياري از جنگها و درگيريها، كوهستان است؛ به گونهاي كه ميزان اين درگيريها بسيار بيشتر از نسبت گستره كوهها (يك چهارم مساحت خشكيهاي زمين) و نيز جمعيت ساكن در آنها (حدود 12 درصد جمعيت جهان) است. روشن است كه بدون صلح، مردم نميتوانند گامي براي رفع فقر، تامين خوراك و به سازي فرصتهاي معيشتي بردارند. شعار روز جهاني كوهستان باري سال 2005 چنين است: «گردشگري پايدار، براي فقرزدايي در كوهستان.»
نگاهي به وضع محيطهاي كوهستاني ايران
توصيفي كه امروزه ميتوانيم از وضع محيط زيستي كوههاي ايران داشته باشيم، اين است: فاجعه بار و هراسانگيز فاجعهاي كه ناشي از بيمبالاتي تام در استفاده از منابع طبيعي كوهها است، و هراس از آيندهاي كه در آن ديگر چيزي جر «بيابانهاي كوهستاني» نداشته باشيم. در واقع، امروز هم ميتوان وضع بياباني را نه تنها در بسياري از كوههاي جنوب شرقي و شرق كشور، كه حتي در كوهستاني مانند زردكوه كه بارش بسياري بر آن مينشينند نيز ديد. در اين جا، فشار چراي دام كار را به جايي رسانده است كه از اوايل تابستان هم نميتوان در آن نشاني از گياهان با ارزش مرتعي ديد و دامداران حتي گياهان نيمه چوبي و خاردار را ميكنند، خشك و خرد ميكنند و به دامهاي گرسنه ميدهند. اين وضعيت كوهستاني است كه سرچشمه حجم قابل توجهي از آبهاي جاري كشور (رودخانههاي زايندهرود، كارون، ....) است. آب اين رودخانهها به علت فرسايش شديد خاك و زمين لغزه در بيشتر روزهاي سال به شدت گلآلود و در دشتها همچنين آلوده به انواع بسابهاي خطرناك و زباله است.
طرحهاي عمراني كه بدون مطالعه محيط زيستي، پياپي به اجرا در ميآيند _ از سدسازيهاي متعدد در بالادست و طرحهاي انتقادي آب به دور دستها، تا راهسازي مخرب و معدن كاوي لاقيدانه _ مصيبتي مضاعف است كه بر مشكلات سنتي كوههاي كشور يعني چراي مازاد بر ظرفيت افزوده شده است.
وظيفه ما
فرد فرد ما، در مقام استفاده كنندگان از موهبتهاي بيمانند كوهستان (آب، جنگل، مرتع، معدن، چشمانداز و...) بايد نسبت به آلودگي و هر گونه تخريبي كه در آن انجام ميشود (ولو به عنوان توسعه و عمران) حساس باشيم و با عاملان آن برخورد كنيم، با مطالعه، و دقت در محيطهايي كه در آن پا ميگذاريم، ميتوانيم به ارزشهاي كوهستان و عواملي كه آن را تهديد ميكند پي ببريم و در مورد آن گزارش تهيه كنيم.
«قلههاي سركش و خاموش كه به گفته سياوش كسرايي «با غرور و سربلندي/ پيشاني به تندرهاي سهمانگيز ميساييدند» اكنون با وجود راههاي بيفايده و مخرب كه دامنههاي بلند و حتي قلههاي آن را در نورديده و زاييده سودجوييهاي كوته بينانه است، در دسترس و زخم خورده و غمانگيز به چشم ميآيد.
حسين سلطانزاده