خبرگزاري ميراث فرهنگي _تهران
ادامه فعاليت کارخانه سيمان ري باستان، تنها نقش برجسته دوره فتحعلي شاهي را که روزگاري بر جاي تنها "نگارکند" دوره ساساني منطقه شکل گرفته بود، از بين برد.
ري باستان تنها يک نگار کند دوره ساساني داشت که به دستور فتحعلي شاه از بين رفت و به جاي آن نقش برجسته اي از اين پادشاه قاجار بر آن نقش بست.
اين نگار کند يکي از مهمترين نگارکند هاي رشته کوه البرز بود که در اسناد و مدارک تاريخي سياحان خارجي چون « جيمز موريه » از آن نام برده شده است.
دکتر « جعفر مهرکيان »، باستان شناس و يکي از افرادي که روي اين نگار کند ها مطالعه کرده است ، با بيان اينکه بيشتر نگارکند هاي ايران در رشته کوه "زاگرس " چون « کال جنگال » در بيرجند و آثار بسياري در فارس و کرمانشاه توسط هنرمندان باستاني آفريده شده اند به "ميراث خبر" مي گويد :« از آنجا که تعداد نگارکندها در رشته کوه البرز محدود است اين نگارکند براي مطالعات تاريخي بسيار حايز اهميت بود که متاسفانه در نتيجه فعاليت هاي کارخانه سيمان از بين رفت.»
به گفته وي نگار کندهاي به جاي مانده از دوره اسلامي ،در دوره قاجار تعدد بيشتري داشته اند زيرا قاجاريان که خود را دنباله هخامنشيان مي دانستند علاقه وافري به هنر نگارگري پيدا کرده بودند که همين امر منشا به وجود آمدن نقش برجسته تنگه واشي در فيروزکوه و وارنا در مازنداران شد.
مهرکيان مکان نزديک ترين نگار کند ها را در تهران، "
چشمه علي ري " دانسته و مي گويد : « درحال حاضر تنها نگارکند باقي مانده در ري نقش برجسته فتحعلي شاهي چشمه علي است که بايد آن را به بهترين نحو حفظ و در صورت ممکن نمادي از نقش برجسته از بين رفته کوه سرسره براساس نشانه هاي باقي مانده در کتاب هاي تاريخي تهيه کرد.»
به گفته دکتر مهرکيان اين اثر تاريخي که تصويري از آن در کتاب « ري باستان » آمده است پادشاه ساساني به نام "بسطام "يا "وسطام" را هنگام شکار شير نشان مي دهد که پس از دستور فتحعلي شاه قاجار نابود شد تا چهره خودش بر کوه هاي البرز هنگام شکار شير ثبت شود.
به گفته اين کارشناس
فتحعلي شاه قاجار به دليل آنکه مدتي در گروگان زنديه بود، علاقه شديدي به هنر و نقاشي داشت.
اما اين نگارکند فتحعلي شاهي بر کوه سرسره هم دوام چنداني نياورد و به دنبال فعاليت هاي کارخانه سيمان ري، تبديل به سيمان شد.
اگرچه کارشناسان همواره فعاليت کارخانه سيمان را موجب تخريب آثار تاريخي منطقه مي دانند اما مسئولان آن، با اين ادعا که فعاليت اين کارخانه به دليل اهميت اقتصادي بايد ادامه يابد ،مي گويند : « با تعطيلي اين کارخانه تعداد بيکاران به شدت افزايش يافته و صدمات غير قابل جبراني بر پيکره اقتصاد کشور وارد مي شود .»
با اين وجود کارشناسان ميراث فرهنگي نظر ديگري داشته و حفظ سرمايه هاي طبيعي و تاريخي را منبع درآمد بي پايان براي ايران به شمار مي آورند.
« قدير افروند»، معاون حفظ و احيا سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري استان تهران در اين باره به ميراث خبر مي گويد: « در حالي که امروزه در سراسر دنيا بر اهميت حفظ آثار تاريخي ، معنوي و طبيعي تاکيد مي شود ،کارخانه سيمان ري به تدريج تاريخ ري کهن را رو به نابودي مي برد و کوه هاي طبيعي بي بي شهربانو را نابود مي کند و اين اقدام را براي آينده اقتصاد ايران موثر مي داند .»
وي تاکيد مي کند که مسئولان بايد با کمک قوانين مانع از تکرار دوباره حوادثي چون نابودي نگارکند هاي ساساني بي بي شهربانو شوند و منافع کوتاه مدت را فداي منافع بلند مدت نکنند .
فاطمه علي اصغر
RSS چيست
؟
