خبرگزاري ميراث فرهنگي ـ گروه هنر: دانشگاه شيكاگو با تاكيد بر امانت بودن گنجينه باستاني ايران در دست موسسه شرق شناسي اين دانشگاه، بار ديگر درخواست کرد حكم دادگاه فدرال براي حراج اين اشيا لغو شود. در همين حال موزه ملي درخواست خود را مبني بر بازپس گيري اين اشيا به دانشگاه شيكاگو فرستاد.
محمد رضا كارگر مدير موزه ملي ايران با بيان اين مطلب به ميراث خبر گفت:« موزه ملي ايران به محض اطلاع از حكم دادگاه فدرال آمريكا مبني بر حراج گنجينه باستاني ايران در اين دانشگاه درخواست كتبي مبني بر حفظ و حراست از امانات ايران در دست اين دانشگاه تنظيم و براي دانشگاه و موسسه شرق شناسي شيكاگو فرستاد. »
كارگر با تاكيد بر اين كه دانشگاه شيكاگو بارها رسما اعلام كرده است كه اين اشيا به صورت امانت در دست آنها است، افزود:« تاكنون مكاتبات و مذاكراتي با آقاي جيل استاين رئيس موسسه شرق شناسي دانشگاه شيكاگو داشتهايم تا اين الواح گلي را به ايران بازگردانيم. اين دانشگاه نيز بارها به صورتهاي مختلف از جمله به موجب دو نامه رسمي كه صورت جلسه تنظيم آن ها وجود دارد رسما اعلام كرده است كه اين الواح گلي متعلق به ايران است و در موسسه شرق شناسي اين دانشگاه به طور اماني نگهداري ميشود. »
به گفته مدير موزه ملي ايران« تاريخ نخستين صورت جلسه در زمان بازپس گيري 300 قطعه از اين الواح گلي است كه با حضور رئيس موسسه شرق شناسي دانشگاه و مدير موزه ملي ايران امضا شد.به موجب مفاد اين توافقنامه اين دانشگاه متعهد شد كه در يك جدول زماني مشخص اين الواح را به ايران بازگرداند و دومين صورت جلسه مربوط به نامهاي است كه موزه ملي براي تدوين برنامه بازگشت اين اشيا به ايران فرستاد و در پاسخ در نامهاي كاملا رسمي دانشگاه شيكاگو بار ديگر تاكيد بر امانت بودن اين اشيا برنامه زمانبندي شده خود را ارائه كرده است. »
وي با اشاره به اين كه علي رغم حكم قاضي فدرال آمريكايي براي حراج گنجينه باستاني ايران دانشگاه شيكاگو موسسه شرقشناسي دانشگاه شيكاگو بر امانت بودن لوحهاي گلي و ساير گنجينه باستاني ايران دراين دانشگاه تاكيد كردهاست؛ افزود:«موسسه شرق شناسي دانشگاه شيكاگو اين راي را نپذيرفته است و دادخواستي را براي دفاع از حق ايران به دادگاه فدرال آمريكا تنظيم كرده است و به حكم حراج اين گنجينه اعتراض كرده است. تا آنجايي كه به ما خبر داده شدهاست در اين نامه بار ديگر بر امانت بودن اين اشيا تاكيد شدهاست.»
گنجينه باستاني ايران شامل هزاران لوح گلي باستاني را که حاوي اطلاعاتي در مورد زبانها و زندگي روزمره مردم در امپراتوري هخامنشي ايران است و 2500 سال قدمت دارند . اين مجموعه در سال1933توسط باستانشناسان موسسه شرقشناسي در حفاريهاي تختجمشيد کشف شد، در همان سال جهت بررسي وپژوهش از ايران به همراه تعدادي از اشياي تاريخي ايران به اين دانشگاه منتقل شد. جمعه گذشته قاضي فدرال آمريكا در پي دادخواهي ديويد استارچمن، يك وكيل آمريكايي راي به حراج اين گنجينه به نفع اسرائيل داده بود. استارچمن از دادگاه فدرال آمريكا خواسته بود اين اشيا را كه به امانت در دست دانشگاه شيكاگو است را برخلاف نظر اين دانشگاه توقيف و به نفع خانوادههاي اسرائيلي كه يك يا چند تن از اعضاي آنها توسط فلسطيني ها كشته شدهاند به حراج گذاشته شود راي داد.
كارگر اين حكم را سياسي كردن يك مسائل و مبادلات فرهنگي دانست:« اين حكم چنانچه رد شود، طرح آن نقطه سياهي در قوه قضاييه آمريكا و موضع فرهنگي اين كشور خواهد بود. اين مسئله باعث سلب اعتماد جامعه جهاني نسبت به آمريكا و نظام قضايي و ساير بخشهاي اين كشور خواهد شد. گنجينه باستاني ايران امانتي فرهنگي از 73 سال پيش براي تحقيق در دست مجامع دانشگاهي اين كشور است و سياسي كردن آن بخصوص حكم حراج آن به نفع ايران به جرم حمايت از فلسطين كاري غير فرهنگي و خارج از عرف بين المللي است. ما تاكيد ميكنيم نه تنها اين راي را نمي پذيريم كه طرف ما دانشگاه شيكاگو است و به طور قانوني از آن ها توقع داريم كه از حق ايران دفاع كنند.»
كارگر با اشاره به اين كه شكايت ايران در مراجع رسمي مانند هيات دولت، وزارت امور خارجه و سازمان ميراث فرهنگي مطرح و به طور اضطراري راهحلي براي اين مشكل اتخاذ شود، افزود:«سازمان ميراث فرهنگي و موزه ملي نيز همه تلاش خود را ميكند تا از حراج غير قانوني اين گنجينه باستاني جلوگيري كند. ما از تمام مجامع حقوقي و فرهنگي بينالمللي مانند يونسكو كمك خواهيم گرفت و با مديران موزههاي بزرگ دنيا تماس ميگيريم تا بتوانيم جلوي اجراي اين حكم را بگيريم. »
دانشگاه شيكاگو در دادخواست خود اعلام كرده بود كه علي رغم عدم حضور ايران در دادگاه، مسوولان اين دانشگاه از حق مالكيت ايران دفاع خواهند كرد. قرار است ماه آينده دادگاه جلسه ديگري در ادامه اعتراض موسسه شرقشناسي شيكاگو به حكم حراج گنجينه ايراني تشكيل دهد تا براي آخرين بار به بررسي دادخواست استارچمن و دفاعيات دانشگاه شيكاگو رسيدگي كند.
موسسه شرقشناسي دانشگاه شيکاگو در بيشتر سالهاي قرن بيستم با ايران همکاري علمي نزديک داشت. بسياري از دانشجويان باستانشناسي ايراني در اين دانشگاه تحصيل و تحقيق کردند.
فرزانه ابراهيم زاده
RSS چيست
؟
