خبرگزاري ميراث فرهنگي _گروه ميراث فرهنگي _ فاطمه علي اصغر_بهاري ديگر از راه ميرسد اما هنوز تهران در حسرت پيچيدن صداي توپ مرواريد ميان شور و شعف مردم در ميدان ارگ قديم هنگام تحويل سال جديد،مي سوزد.
پاسداشت گذشته براي رسيدن به آينده اي بهتر . اما بهار سال 87 هم از راه مي رسد و سوالات خبرنگار ميراث خبر مبني بر اينكه پس از يك سال پيگيري و مكاتبه هاي مكرر درباره مرمت توپ مرواريد به كجا رسيد،بي نتيجه مي ماند.
ديگر صداي توپ مرواريد افسانه شده است. تحويل سال هاي بسياري بدون گردآمدن مردم در ميدان ارگ گذشت و باز هم سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري استان تهران اقدامي انجام نداد.
"داوود اسدالله وش" ، كارشناس ارشد مرمت كه قرار بود،مرمت اين توپ تاريخي را به عهده بگيرد،درحالي كه از وضعيت فعلي اين توپ تاريخي متاسف است،مي گويد:« از اوايل بهار 86 مكاتبه با وزارت امور خارجه براي حفاظت و برنامه ريزي به منظور نجات توپ مرواريد آغاز شد اما هنوز مكاتبات ما در اين زمينه به نتيجه اي نرسيده است.»
وش درباره شرايط فيزيكي اين توپ اظهار نگراني كرده و به ميراث خبر،توضيح مي دهد:«رد حال حاضر پيكير توپ مرواريد حاكي از آن است كه اين اثر، به دنبال مرمت هاي غير اصولي در دوره هاي مختلف ،به شدت آسيب ديده است به طوريكه هويت اصلي و ديرينه اين اثر خدشه دار شده است،با اين وجود وزارت امور خارجه به پيگيري هاي مرمت كاران پاسخ مناسبي نمي دهد.»
به اين ترتيب توپ مرواريدي كه قرار بود تا پترزبورگ برود ،سال هاست كه از محوطه وزارت امور خارجه بيرون نرفته است.
وي دليل اصلي نبود همكاري از سوي وزرات امورخارجه را بروكراسي اداري اين مجموعه عنوان مي كند و مي گويد:« توپ مرواريد جز املاك منقول اين وزراتخانه به شمار مي رود و براي مرمت و تعمير هر اثر منقولي كه متعلق به اين مجموعه است بايد شرايط سختي را پشت سر گذاشت.»
به گفته وش اين اثر بسيار براي زنده ماندن تاريخ تهران قديم به عنوان نمادي از ورود نخستين صنعت نظامي به ايران بسيار حايز اهميت است.
توپ مرواريد كه به عنوان سمبلي از مشكل گشايي، سالها پيش به ويژه در مراسم چهارشنبه سوري حاجت زنان و دختران را روا مي كرد، اكنون سال هاست پس از انتقال به ساختمان شماره 7 وزارت امور خارجه، (باشگاه افسران سابق) در مشكل گشايي كار خود وامانده است.
اين توپ ابتدا در محل ميدان ارگ فعلي مستقر بود در كتاب تاريخچه ساختمان هاي ارگ سلطنتي تهران و در راهنماي كاخ گلستان نوشته "يحيي ذكا" آمده است: «نخستين قسمت از ارگ سلطنتي قديم كه از سمت شهر به آن وارد مي شدند، ميدان وسيعي بود از عهد زنديه، كه در زمان فتحعلي شاه به آن ميدن ارگ و بعدها ميدان شاه و ميدان توپخانه و بالاخره باغ گلشن مي گفتند و اكنون همان ميدان ارگ نام دارد.»
در ميان نوشته هاي تاريخي درباره توپ مرواريد چنين روايت شده است كه توپ مرواريد را انگليسي ها در جنگ با پرتقالي ها به غنيمت گرفته اند و از آن طريق به تهران آورده شده و در جاي ديگر آمده است كه اين توپ توسط نادرشاه در جنگ هندوستان به غنيمت گرفته شده و از آن رو به هنگام آوردن آن به تهران گرداگرد آن رشته هايي از مرواريد آويزان كرده بودند، به توپ مرواريد، مشهور شده است.
اما فراسوي اين حكايت آنچه صحت دارد، اينكه توپ مرواريد از جنس آلياژهاي مس است و به دست استاد «اسماعيل اصفهاني» و به همت عباس ميرزا نايب السلطنه كه كارخانه توپ ريزي را در ايران احداث كرده بود، ساخته شد كه زمان ساخت آن مقارن با سلطنت فتحعلي شاه قاجار است.
اين توپ بر بدنه لوله خود، سه كتيبه دارد، كه بر يكي نام استاد ريخته گري حك شده و بر دو كتيبه ديگر اشعاري از فتحعلي خان صبا (ملك الشعرا) در مدح فتحعلي شاه نقش بسته است.
اين توپ تاريخي دو سال است كه براي رسيدن به خانه خود در موزه نظامي مسيرهاي زيادي را پيموده است.
RSS چيست
؟
