راه خروج از بن‌بست‌های اقتصادی و سیاسی پناه بردن به دشمن نیست

خبرگزاری مهر-گروه دین، حوزه و اندیشه:آیا تابه‌حال طعم «زندگی با یک آیه» را چشیده‌اید؟ آن لحظه‌ای که در کورانِ یک سختی، آیه‌ای ناگهان در قلبتان می‌نشیند و تمام اضطراب‌ها را می‌شوید. یا در میانۀ یک دوراهیِ سرنوشت‌ساز، کلامی از قرآن همچون چراغی پُرنور مسیر پیش رو را روشن می‌کند؛ آیه‌ای که دیگر فقط متنی بر روی کاغذ نیست، بلکه به یک دوست صمیمی، یک مشاور حکیم و پناهگاهی امن تبدیل می‌شود. این تجربه همان اِکسیری است که روح را در هیاهوی دنیای امروز زنده نگه می‌دارد.

«نهضتِ زندگی با آیه‌ها» برآمده از همین باور است؛ باوری که می‌گوید قرآن، کتابِ زندگی در متنِ میدان است، نه صرفاً کتابی برای نهادن در کُنجِ طاقچه. اکنون، برای سومین سالِ پیاپی، این نهضت سی آیۀ منتخب را به‌عنوان سی شاه‌کلید برای گشودنِ قفل‌های ذهنی و رفتاریِ جامعۀ امروز، محور حرکت خود قرار داده است و کتابی که پیشِ روی شماست، عصاره‌ای از این حرکت و تلاشی برای تجهیز شما در کارزار بزرگِ امروز است.

این کارزار، میدان نبردش نه فقط خاک‌ریزهای خاکی، که قلب‌ها و ذهن‌های ما و اطرافیانمان است. جنگ، جنگ روایت‌هاست؛ نبردی میان روایتِ امید و یأس، روایتِ عزت و تسلیم. خداوند از همۀ ما که با کتابش آشنا شده‌ایم، پیمانی گرفته است:لَتُبَیِّنُنَّهُ لِلنَّاسِ وَلَا تَکْتُمُونَهُ؛ «باید آن را برای مردم بیان کنید و کتمانش نکنید». این کتاب به شما کمک می‌کند تا ابتدا جان خود را از زلال وحی سیراب کنید و سپس، سفیر این آیه‌ها برای اطرافیانتان شوید و این پیام‌ها را به گوش جان دیگران نیز برسانید. این کتاب، یک جعبۀ مهمات فکری و معنوی برای شماست تا در این «جهاد تبیین»، با دلی قرص و بیانی رسا، وارد میدان شوید.

آیه بیست و هشتم

وَمَنْ یَتَّقِ اللَّهَ یَجْعَلْ لَهُ مَخْرَجًا وَ یَرْزُقْهُ مِنْ حَیْثُ لا یَحْتَسِبُ وَمَنْ یَتَوَکَّلْ عَلَی اللَّهِ فَهُوَ حَسْبُهُ/طلاق، آیۀ ۲-۳

و هرکس تقوای الهی پیشه کند، خدا راه نجات [از مشکلات] را پیش پایش می‌گذارد، و به او از جایی که فکرش را نمی‌کند، روزی می‌دهد، و هرکس به خدا توکل کند، او برایش کافی است.

با بن‌بست‌های زندگی چه کنیم؟

در بن‌بست‌های زندگی، کمتر دست‌وپا بزن. وسط آن بگومگوها چند لحظه بنشین و به این کلمات فکر کن. از خودت بپرس: من این روزها چه‌قدر مراقب رفتارم بوده‌ام؟ چه‌قدر خدا را در کارهایم دیده‌ام؟ با خودت قول‌وقرارهای تازه‌ای بگذار؛ تصمیم بگیر از حالا به بعد هر روز که از خواب بیدار می‌شوی، خدا را بیشتر در نظر بگیری و بعد با خیال تخت به وعده‌های خدا اعتماد کن. آن‌وقت خودت خواهی دید که چشمه‌ها چه‌طور بی‌هوا از دل سنگ‌ها می‌جوشند و شکوفه‌ها چگونه ناگهان از دل شعله‌ها سر برمی‌آورند. آن وقت خودت شیرینی آن رزق بی‌حساب را خواهی چشید.

پدری که کنار تخت فرزند بیمارش نشسته، جیب‌هایش خالی است و دکتر از هزینه‌های سنگین درمان می‌گوید و درست در همین اوج استیصال، یک پیشنهاد وسوسه‌انگیز از راه می‌رسد: یک معاملۀ حرام، یک رشوه… یا جوانی که تمام راه‌های حلال برای تشکیل خانواده به رویش بسته شده و برعکس زمینۀ گناه برایش فراهم است. این‌ها بزنگاه‌هایی هستند که راه درست، مسدود به نظر می‌آید و راه غلط، آسان و در دسترس. جایی که عقلِ حسابگر می‌گوید: «چاره‌ای نیست!» اما قرآن کریم، در یکی از امیدبخش‌ترین آیات خود، یک شاه‌کلید برای قفل تمام درهای بستۀ زندگی ارائه می‌دهد: <وَمَنْ یَتَّقِ اللَّهَ یَجْعَلْ لَهُ مَخْرَجًا وَ یَرْزُقْهُ مِنْ حَیْثُ لا یَحْتَسِبُ وَمَنْ یَتَوَکَّلْ عَلَی اللَّهِ فَهُوَ حَسْبُهُ>؛ «و هرکس تقوای الهی پیشه کند، خداوند برای او راه خروجی قرار می‌دهد و او را از جایی که گمان نمی‌برد، روزی می‌دهد؛ و هرکس بر خدا توکل کند، پس او برایش کافی است.» (طلاق/۲-۳)

از پیامبر اکرم(صلی‌الله علیه و آله) نقل شده که فرمودند: «من آیه‌ای را می‌شناسم که اگر مردم به آن عمل کنند، برایشان کافی خواهد بود.» سپس شروع به تلاوت همین آیه کردند و آن را بارها و بارها تکرار نمودند.[۱]

اگر تو در بن‌بست هستی، خدا که در بن‌بست نیست. به او اعتماد کن. «تقوا» یعنی در لحظه‌ای که می‌توانی گناه کنی و به‌ظاهر مشکلت را حل کنی، یوسف‌وار به سمت درهای بسته بدوی و برای خدا «شیرین‌کاری» کنی. مثل شیخ رجبعلی خیاط که در اوج جوانی، صحنۀ گناه برایش فراهم شد اما انتخاب کرد خدا را ناامید نکند و نتیجه‌اش چه شد؟ خدا چنان رزقی به او داد که در محاسبۀ هیچ‌کس نمی‌گنجید؛ او شد شیخ رجبعلی خیاطی که مردم پای منبر عرشی او می‌نشستند تا راه بندگی را بیاموزند.

راه نجات ملتی که زیر شدیدترین تحریم‌ها و تهدیدها قرار گرفته، تسلیم‌شدن و دست‌برداشتن از آرمان‌ها نیست. بلکه وقتی با «تقوای جمعی» و «توکل ملی» از عهدش با خدا پا پس نکشد، خدا وارد میدان می‌شود و خوب هوایش را دارد. ما در جنگ این آیه را دیدیم. بعد از جنگ هم دیدیم که چه‌طور از دل تحریم، پیشرفت موشکی و هسته‌ای و از میان انزوای سیاسی، عمق راهبردی و نفوذ منطقه‌ای خلق شد. بله، به‌زودی، به همۀ دنیا ثابت می‌شود که وقتی ملتی به خدا تکیه کند، خدا برایش کافی است.

این همان نکته‌ای است که رهبر انقلاب بر آن تأکید می‌کنند: «رزق لایُحتَسَب را همیشه در محاسباتتان به‌طور اجمال در نظر داشته باشید. درست است که محاسبات عقلانی و مادّی، تأثیرگذارند، … امّا یک جایی هم باز بگذارید برای محاسباتی فراتر از مسائل مادّی؛ فراتر از آنچه به عقل انسان می‌رسد؛ این، رزق لایُحتَسَب است.»[۲]

عمل و زندگی با آیه

_ اگر به‌خاطر حفظ حجاب، یک خواستگار خوب را از دست دادی، نگران نباش؛ تقوای تو باعث می‌شود خدا بهترین را پیش پایت بگذارد.

_ وقتی در یک مشکل سخت خانوادگی گیر کرده‌ای و هیچ راهی به ذهنت نمی‌رسد، با پرهیز از غیبت و تهمت و بداخلاقی، منتظر گشایش غیرمنتظره خدا باش.

_ اگر به خاطر اینکه رشوه نمی‌دهی یا پارتی‌بازی نمی‌کنی، کارت گیر کرده، نگران نباش؛ خدا از یک راه بهتر درستش می‌کند.

_ اگر به‌خاطر خدا، چشم‌هایت را از دیدن صحنۀ حرام بپوشانی، خدا از جایی که فکرش را نمی‌کنی به تو آرامش و لذت حلال می‌دهد.

_ راه خروج از بن‌بست‌های اقتصادی و سیاسی کشور، پناه‌بردن به دشمن نیست، بلکه افزایش تقوای عمومی، قوی‌شدن، مبارزه با فساد و توکل بر خداست.

_ در انتخابات به کسانی رأی دهیم که به تقوای مالی و سیاسی مشهورند؛ زیرا چنین افرادی بهتر می‌توانند برای مشکلات کشور راه خروج پیدا کنند.

[۱]. «إِنِّی لَأَعْلَمُ آیَةً لَوْ أَخَذَ بِهَا النَّاسُ لَکَفَتْهُمْ…» (فیض کاشانی، تفسیر الصافی، ج۵، ص۱۸۸).

[۲]. «بیانات مقام‌معظم‌رهبری در دیدار فرماندهان و کارکنان نیروی هوایی ارتش»، ۱۹/۱۱/۱۳۹۵.